"De schoonheid van het kasteel is niet onderworpen aan enige tijdgeest".

Prinses zu Salm-Salm, de geschiedenis van Haus Loburg gaat terug tot de 16e eeuw. Hoe kwam het in 1912 in uw familie terecht?

Onze voorouderlijke zetel is de waterburcht Anholt in Isselburg. De eerstgeborene bleef daar toen wonen en Loburg werd gekocht voor Franz, de tweede zoon, als compensatie voor een erfgenaam die moest wijken. Hij was de grootvader van mijn man. Wij Salms wonen hier al 120 jaar, maar sommige boeren wonen hier al veel langer. We zijn hier onlangs komen wonen voor de Coesfeld Paohlbürger.

Franz Prinz zu Salm-Salm en zijn vrouw Maria-Anna hebben moeten ervaren hoe Haus Loburg bijna volledig werd verwoest tijdens een bombardement in de Tweede Wereldoorlog. Wat weet jij ervan?

Het ziekenhuis was eerder verplaatst naar Loburg omdat de locatie in de stad als risicovol werd beschouwd. Niemand kan zeggen waarom de Britten Loburg in maart 1945 meerdere keren bombardeerden. Uiteindelijk brandde het hoofdgebouw volledig af, maar de buitenmuren van het poortgebouw stonden tenminste nog overeind. De kapel was het enige deel van het gebouw dat nog een dak had en betekent daarom veel voor ons.

De grootouders van je man besloten om het Loburg House te herbouwen.

Ze wilden hun huis herbouwen. Ze begonnen met het poortgebouw, precies zoals het er ooit had gestaan. Het hoofdgebouw zou later volgen, maar dat is er nooit van gekomen. Op het terras hebben ze in een steen gebeiteld: "Vernietigd en herbouwd in 1948". Ik ben erg ontroerd door het feit dat ze de moed hebben gevonden om dit te doen ondanks hun bijzondere persoonlijke situatie. Ze hadden niets meer en waren allebei ouder dan 60, wat in die tijd een vrij hoge leeftijd was. Hun dochter woonde ver weg in Berlijn, een zoon was gesneuveld in de oorlog en een andere zoon - mijn schoonvader - was krijgsgevangene. Toen de wederopbouw begon, hadden ze nog geen teken van leven van hem ontvangen.

Is de moed van je voorouders wat de meeste indruk op je maakt in de geschiedenis?

Aan de ene kant, ja. Anderzijds was het huis altijd een soort toevluchtsoord en een centrum van intense hulpvaardigheid onder de buren. Deze steun gaat door de eeuwen heen. Als ik een probleem had, stond er altijd iemand voor me klaar.

Je hebt Haus Loburg meer dan 20 jaar geleden leren kennen. Hoe herinner je je het?

Ik voelde me hier meteen thuis en wist dat dit een bijzonder mooie plek was. De eerste maanden bracht ik door op zolder, waar ik de ontelbare spullen aan het uitzoeken was. De familie, getekend door de armoede van de oorlog, had alles bewaard: van potten met een handvat tot huishoudelijke apparaten die nooit gebruikt waren omdat de oude nog werkten. Deze vondsten lieten me zien hoe bescheiden de mensen hier leefden. In het begin wenste ik soms dat ik gewoon een plank kon wegzetten in een kleine flat. Ik moest wennen aan het huis.

Wat bedoel je?

De Loburg is een prachtig huis, maar ook een permanente bouwplaats. Je bent er je hele leven mee bezig. Toen mijn man hier in 1992 kwam, heeft hij eerst de ramen laten vervangen. Daarna hebben we samen de dringende renovatie van de gevel aangepakt. Er zijn ideeën van toen die nog niet gerealiseerd zijn omdat andere dingen altijd voorrang kregen. Een kapotte leiding kan gewoon niet wachten. Mensen die hier wonen denken daar anders over. Alles is een beetje anders in Loburg.

Welk voorbeeld schiet je te binnen?

Er is geen enkele rechte muur in het huis. En er zijn drie verschillende soorten vloeren in onze keuken: vloerdelen, zwart-witte tegels, Solnhofen tegels. Voor sommige mensen zou deze verwarring bijna ondraaglijk zijn. Een oude operatietafel die in 1945 uit de ruïnes van het huis werd gehaald, is nu onze eettafel - met een nieuw houten blad op het historische ijzeren frame.

Wat vind je leuk aan je huis

Er staat een enorme oude plataan op de binnenplaats bij Loburg. Als ik bladeren aan het harken ben, denk ik: Wow, als deze boom verhalen kon vertellen! Het zou ongelooflijk zijn om te horen wat hier al is gebeurd. Met dit huis leven we een generatiecontract: na onze stappen nemen onze kinderen de volgende. Elke generatie heeft zijn aandeel in de ontwikkeling van het huis. Het is veel werk, ja. Maar de vreugde weegt op tegen alles.

Landbouw en bosbouw maken deel uit van Haus Loburg. Hoe heeft dit zich in de loop der tijd ontwikkeld?

Loburg was lange tijd een zelfstandige boerderij, zelfs met koeien en varkens. Later werd het meeste land verpacht. Tien jaar geleden veranderden de omstandigheden - dus hebben we het land weer zelf bewerkt, dit keer biologisch. We breidden uit naar bosbouw in Saksen-Anhalt. Het bedrijf daar is onze tweede steunpilaar en helpt om het onderhoud van het huis te financieren. Als je bij Loburg woont, moet je altijd een beetje anders denken en doen.

In de herfst van 2022 openden jullie een boerderijwinkel niet ver van het huis. Hoe is dat idee ontstaan?

Toen we overstapten op het verbouwen van biologische groenten, zei ik: als de boerderij ooit draait, is de volgende stap de boerderijwinkel. Dit gebouw was vroeger een schuur, met hooi boven ons. We hadden het eerst omgebouwd tot wasschuur. De producten van onze velden belandden hier in de groentewasmachine en er werd een klein kantoortje ingericht. Tijdens de pandemie van het coronavirus werden de plannen voor de boerderijwinkel eindelijk concreter.

U verkoopt een grote verscheidenheid aan producten. Waar let je op bij het kiezen?

Een product moet van goede kwaliteit zijn - of het nu een tomaat is of een houten voorwerp. Ons motto is: je geeft maar één keer geld uit. Ik ken de producenten en kan mijn klanten iets vertellen over de herkomst van elk product. De basis wordt gevormd door de groenten die hier in de buurt groeien, ons wild uit Saksen-Anhalt en de wijn van het landgoed van onze neef aan de Nahe in Rijnland-Palts.

Wat interesseert mensen in wat ze kopen?

Ik weet dat sommige mensen denken: biologische landbouw is goed, conventionele landbouw is slecht. Maar zo kun je niet generaliseren. In feite zijn er verschillende soorten en we kijken er goed naar bij het samenstellen van ons assortiment. Waarom zou ik een biologische wortel uit Baden-Württemberg kopen als hij vlak onder mijn neus op het veld groeit? Een ander voorbeeld is knoflook, die twee kilometer verderop op conventionele wijze wordt geteeld. In het begin kwamen er mensen in de winkel die vroegen: "Is het allemaal biologisch?" Nee, zei ik en legde de regionale verwijzingen uit. Ze realiseerden zich dat ik aan elk product iets verbind en dat het geen certificaat nodig heeft. Ik ben ook geïnteresseerd in de toegevoegde waarde van producten: Wat komt er op tafel, hoe eet ik het en hoe geniet ik ervan?

Ben je tevreden met de reacties op je boerderijwinkel?

De winkel is een ontmoetingsplaats geworden, veel mensen uit de buurt winkelen hier. Daar ben ik heel blij mee. Mensen uit de buurt zeggen: "Nu kopen we de appels hier, van Sophia natuurlijk."

Met de boerderijwinkel heb je iets toegevoegd aan de tradities rond Haus Loburg.

Traditie mag niet stilstaan. Het moet verder worden ontwikkeld. Alleen met deze instelling kan een boerderij op de lange termijn overleven. Er gebeurt altijd iets in Loburg - of er nu een boom omvalt, de schapen ontsnappen of de kippen hun eieren ergens anders leggen. Sinds de opening houd ik geïnteresseerden op Instagram op de hoogte van wat er in de winkel en op de boerderij gebeurt. Als ik 's ochtends mijn ogen open doe, is er altijd wel iets nieuws te melden. Dat is heel normaal, maar vooral heel leuk.

Het interview is afgenomen door Christoph Schwartländer.